Muziekcursus in Tsjechie

[Henri Vieuxtemps]

Afgelopen zomer deed ik mee aan een muziekcursus in Bechynĕ, 100 km onder Praag in Tsjechie (www.pellegrina.net) Van een uur ruw materiaal, waaronder een paar interviews (nooit eerder gedaan, dus vond ik wel eng), heb ik onderstaand filmpje gemaakt in de hoop dat het een beetje representatief beeld geeft. Persoonlijk vond ik het het belangstrijkste dat ik nu het 1e vioolconcert van de Tsjechische componist Foerster kan afvinken, een stuk dat je normaliter voor het eerst en het laatst in je leven speelt, omdat het zo vreselijk onbekend is. Fragmenten daarvan zijn aan het eind van de film te zien. Ook was het bijzonder om Sprookje [Pohádka in het Tsjechisch], een orkeststuk, van Josef Suk gespeeld te hebben, ook zo'n stuk dat zelden op de lessenaar staat, anders dan bijvoorbeeld ijzeren repertoirestukken als de 7e,8e,9e symfonie van Dvorak, die ik al 2 of 3 keer gespeeld heb. Josef Suk was trouwens getrouwd met de oudste dochter van Dvorak. Bij deze muziekcursus bestond dus de kans om dit soort bijzondere en goede Tsjechische muziek te spelen, die zelfs in Tsjechie niet erg bekend is.
Bij de kamermuziekprogramma's werd naast bekendere en niet-Tsjechische componisten ook specialistische Tsjechische muziek van Josef Suk en Martinu gespeeld.
Helaas heb ik geen filmopnamen gemaakt van de achterkleinzoon van Antonin Dvorak met dezelfde achternaam, die bij die cursus was uitgenodigd, omdat hij daar in de buurt woonde. Hij vertelde dat hij construction worker (bouwvakker) was, totaal ander beroep dan z'n overgrootvader, die zoon van een slager was, dacht ik. Van Dvorak speelde we als ouverture bij het concert Mijn Thuis op.62, een zelden in Nederland gespeelde ouverture bij een concert. Op deze melodie is het Tsjechische volkslied gebaseerd.

 

[Oosterhof Vioolbouw]

Ik heb eens de moeite genomen een gedeelte van de YouTube-impressie te bekijken en te beluisteren. Ik denk dat de cursus prima te combineren valt met een vakantie aan dat land, maar dan moet je wel goede afspraken maken met je partner!

Het viel me op dat de cursus behoorlijk ongedwongen gaat en dat men er plezier aan beleefd. Ik heb ook zelfs de moeite genomen meer te weten te komen over die cursus. Meer informatie over het inschrijven bracht ook aan het licht dat je zélf moet aangeven welk niveau je hebt. Daar gaat het volgens mij een beetje mank, want je moet een keuze maken tussen: redelijk gevorderd, zeer gevorderd, student en beroepsniveau. Nu zal iemand die beroeps musicus is, die cursus niet nodig hebben en iemand die zeer gevorderd is zal zich er vervelen, dus die gaat ook niet. Blijft over de keuze tussen student en redelijk gevorderd. Het resultaat hoor ik dan terug in de schaarse fragmenten van de opnames, want de kwaliteit van het spel valt mij tegen. Ik mis dus een screening van het niveau, een auditie dus. Omdat zoiets per mail niet gaat, doet men het op deze manier waardoor de opgave van het niveau te weinig zegt.
Waarom niet een screening perYouTube, dat zou toch een veel betere indicatie geven van het werkelijke niveau?

Frits

 

[Henri Vieuxtemps]

..
Het viel me op dat de cursus behoorlijk ongedwongen gaat en dat men er plezier aan beleefd. ....Waarom niet een screening perYouTube, dat zou toch een veel betere indicatie geven van het werkelijke niveau?

Frits

Om inderdaad die ongedwongen sfeer te houden is er voor gekozen om net als bij veel amateurorkesten geen audities te houden. Niets is zo erg om tegen een enthousiaste musicus te moeten zeggen: "Jij mag niet met knikkeren, verstoppertje spelen, voetballen meedoen of niet meedoen met muziekmaken of jij mag niet op mijn partijtje komen."
Kijk het blijft een cursus en geen concours, zoals bij dat Youtubeorkest om via Youtubefilmpjes mee te kunnen spelen in de Carnegie Hall (alleen conservatoriumstudenten konden meedoen, want een amateur had geen kans bij de audities, omdat het nivo absurd hoog was), dus is er ook plaats voor mindere goden die van zo'n cursus kunnen leren. Sommige musici hebben weinig ervaring met kamermuziek en die moeten dan met alle zenuwen een kamermuziekconcert geven voor de andere cursisten. Nuttige ervaring en leerproces, ook als er dingen mis zouden gaan.
Het nivo van het spel gaat ieder jaar omhoog, ook omdat bepaalde mensen vaak meedoen en dus beter worden, maar het is ook afhankelijk van wie zich aanmelden. Dit jaar kwam een groot gedeelte uit Nederlandse amateurorkesten, naast een Japanse delegatie en iemand uit Frankrijk, UK en 2 uit de V.S., maar ik hoorde dat er ook 2 mensen bij zaten die conservatorium aan het doen waren en/of afgerond hadden. Die jongen uit Londen die volgens mij een afgeronde conservatoriumopleiding heeft, maar een baan buiten de muziek heeft, had ik eigenlijk moeten bevragen naar wat hij nog te leren heeft bij zo'n cursus, maar misschien ziet hij het als een leuke muziekvakantie in een mooie landelijke omgeving? Een beroepspianiste uit de VS speelt cello in het orkest en wel piano in de 2 kamermuziekgezelschappen.
Als er heel veel aanmeldingen zijn, zijn er extra cusussen mogelijk of zou een cursus dubbel gehouden kunnen worden bij grote populariteit, waarbij de dirigent/organisator dan mensen naar sterke gaat indelen. Maar dat is het beleid van de dirigent/organisator.

 

[Henri Vieuxtemps]

Ik heb eens de moeite genomen een gedeelte van de YouTube-impressie te bekijken en te beluisteren. Ik denk dat de cursus prima te combineren valt met een vakantie aan dat land, maar dan moet je wel goede afspraken maken met je partner!
....

Frits

Was ik nog vergeten te vertellen, maar er zijn inderdaad stellen, waarvan 1 muziek maakt en met de cursus meedoet en de ander zich met een boek vermaakt en naar alle concerten komt luisteren (lerarenconcert, kamermuziekconcerten en slotconcert met orkest) en de 4 musea van Bechyne kan bezoeken. Naast het internaat zijn er ook mensen die in een luxer hotel bivakkeren. De 2 mooiste musea zijn een museum voor keramiek en een museum van een Tsjechische kunstenaar, die op 4 etages schilderijen en objecten van metalen en hout heeft staan. Verder heb je het museum van tourisme in de oude synagoge, wat helaas niet in het Duits of Engels is, wat je voor toeristen zou verwachten, maar kennelijk bedoeld is voor Tsjechische toeristen en het brandweermuseum met oude brandweerwagens.
Ook was er een "auditor" (iemand die niet aan de cursus meedoet, maar wel in het internaat of hotel eet en slaapt) die amateurpianist is en alleen of samen met haar man 's avonds of in een verloren uurtje muziek ging maken.
Bij de cursus is er ook 1 verplichte dag vrij, waarop veel mensen naar andere steden van Tsjechie gaan, zoals Praag of Ceske Krumlov (werelderfgoed en erg mooi plaatsje), Ceske Budejovice met een groot plein met gesausde huizen in felle kleuren en een mooi oud centrum of Pelhrimov met ook zo'n plein met gesause huizen in diverse kleuren als in Bechyne (te zien in het filmpje in het begin vanaf de toren) of Ceske Budejovice, Pisek, Pelhrimov en Tabor.
Veel mensen plakken na de vermoeiende cursus (sommige spelen wel 9 uur! per dag)er vaak nog een paar dagen vakantie in Tsjechie of Duitsland aan vast in plaats van in 1 dag weer terug te rijden als ze uit Nederland komen.
Hier 50 foto's die ik in Bechyne, Tabor en Ceske Budejovice en Pelhrimov gemaakt heb:
http://www.mijnalbum.nl/Album=GTQMV7NO

Bechyne westoever

Pelhrimov

Ceske Budejovice

 

[Henri Vieuxtemps]

Op zaterdagavond 19 september geeft het ProjectKoor & ‑Orkest La Pellegrina een concert in de Dominicuskerk te Amsterdam. Het is de herhaling van een concert dat in het Tsjechische Bechyně gegeven werd als afsluiting van de zomercursus Weense Klassieken. Van 9 - 19 juli werd daar met koor, orkest en solisten van La Pellegrina met veel inzet en plezier Haydns Harmoniemesse ingestudeerd. Het orkest speelde tevens diens Londense symfonie nr. 99 in Es.

 

[Henri Vieuxtemps]

Niet vergeten vanavond Haydn.

 

[Henri Vieuxtemps]

Op zondagmiddag 4 oktober speelt het ProjectOrkest La Pellegrina in de Amsterdamse Dominicuskerk. Het concert werd eerder gegeven als afsluiting van de zomercursus "Orkest- & kamermuziek uit de Romantiek" in het Tsjechische Bechyně.
Op het programma staat uitsluitend Tsjechische muziek. Voor de pauze klinken de ouverture Můj Domov (Mein Heim) van Dvořák en het vioolconcert in c klein van Dvořáks leerling Foerster. Solist is de jonge Tsjechische violist Petr Bernášek.
Na de pauze hoort u de suite "Pohádka" (het sprookje) van Dvořáks leerling en schoonzoon Josef Suk. In rijke romantische muziek wordt hierin het dramatische verhaal van de geliefden Radúz en Mahulena, een slavische Romeo en Julia, verteld.
Het concert van het 70-koppige orkest in Tsjechië was al heel goed, dus deze uitvoering wordt een heuglijke gebeurtenis. Van harte aanbevolen!
Met muzikale groet, Dirkjan Horringa
P.S.: de Dominicuskerk ligt aan de Spuistraat op 5 minuten loopafstand van Amsterdam Centraal.
Kaarten € 15,- (CJP & studenten € 12,-), verkrijgbaar aan de kerk
Kaarten in de voorverkoop € 12,- (CJP & studenten € 8,-)
Meer informatie & bestellen (aan te raden!) via projectorkest.pellegrina.net
Hier al wat fragmenten van onderstaand concert

 

[Henri Vieuxtemps]

Wow vandaag dat interessante programma met onze Tsjechische solist.
Weer eens iets anders dan een Corolian, Leonore3, Egmont ouverture, een bekend vioolconcert, gevolgd door een Brahms,Beethoven of 7,8,9 Dvorak of Tsaji4,5,6 symfonie. Dus familieverplichtingen vandaag afzeggen.

 

[Henri Vieuxtemps]

Ik had filmopnamen gemaakt van dat 1e vioolconcert van Foerster op 4 oktober bij het herhalingsconcert met veel invallers die de repetities in Tsjechie niet hadden meegemaakt en voor wie het stuk nog geen routine was, maar het kostte veel moeite om dat om te zetten naar Youtube. Eerst de MP4 omzetten naar .wmv in verschillende grootte en dat importeren in Windows movie maker ging fout en bij een vriend met een sterkere computer liep de film vast. Toen MP4 naar .avi omgezet en daar lukte het film maken wel, hoewel het vrij donker blijft in zo'n kerk:
FOERSTER, Josef B. 1 (1859-1951) levend
mvt1(begin)

mvt1(eind)+2

mvt3

 

[Alexander]

Dat is een mooi vioolconcert en het klinkt ook goed.
Dat lijkt me een unieke ervaring om zo'n onbekend vioolconcert te spelen.

 

[Henri Vieuxtemps]

Zeker. Ik had dit vioolconcert nog niet en kende het nog niet. Dit moet een Nederlandse premiere zijn geweest. Helaas wordt dat nergens bijgehouden ook niet door het Nederlands Muziek Instituut. Vooral de inzet van de hoorn na 6.24 minuten in het eerste filmpje ontroert me steeds. Ik moet dan denken aan een gedicht van Piet Paaltjens:
Hoor ik op Sempre een waldhoorn
Of ook wel een Turkse trom,
Dan moet ik zo bitter wenen;
En—ik weet zelf niet waarom.

 

[Henri Vieuxtemps]

Ik kreeg nog een foto van iemand die bij de cursus een foto had gemaakt van de ACHTERKLEINZOON VAN DVORAK. Dvorak zelf was zoon van een slager en z'n achterkleinzoon was bouwvakker (man met witte trui), die trots een toespraak hield over zijn overgrootvader :

Het nieuwe cursusprogramma is rond:
http://www.pellegrina.nl/LP/NL/index.htm

Niet drie maar vier muziekprojecten in Tsjechië vormen het aanbod van La Pellegrina in de zomer van 2010. Naast de bekende cursussen is er een nieuwe: 100 % kamermuziek rond Pavel Hůla.
De opzet van de 1e cursus is drastisch veranderd. Het is niet langer een cursus voor koor en orkest, maar voor solozangers, rond Mozart-opera's. We realiseren ons dat we dit jaar voor koorzangers niet echt iets te bieden hebben. We voelden te veel de heftige concurrentie van koorcursussen, die maakte dat het elke keer nét iets te spannend was of we het koor bij elkaar zouden krijgen.
Ook de herfstcursus in Frankrijk zal na het succes van dit jaar weer plaatsvinden, met een nieuwe docent voor de strijkers.
Het loont dit jaar weer om je tijdig aan te melden. De prijs is € 770 (studenten € 470). Iedereen die zich vóór 1 maart aanmeldt, kriijgt een korting van € 50. Het is ook dit jaar weer mogelijk tegen een meerprijs te logeren in Hotel Panská. De cursus "100 % Kamermuziek" heeft afwijkende prijzen.

1. Mozart Opera voor Solozangers & -Orkest - 15 - 25 juli
Voor: solozangers, strijkers, blazers en pianisten; ook voor bestaande kamermuziek-ensembles
Iedere ochtend: kamermuziek, ook voor gecombineerd vocale/instrumentale ensembles
Iedere middag: solisten en orkest werken aan een selectie van recitatieven, aria's en ensembles uit Le nozze di Figaro en Don Giovanni
Intensieve coaching door vijf ervaren docenten (Martina Bernášková, Dirkjan Horringa, Josef Kekula, František Malý en Mitchell Sandler)
Groot afsluitend concert in barokke prachtkerk; extra concerten door docenten en deelnemers

2. Orkest- & kamermuziek uit de Romantiek - 29 juli - 8 augustus
Voor: strijkers, blazers en pianisten; ook voor bestaande kamermuziek-ensembles
Iedere ochtend kamermuziek: iedereen wordt ingedeeld in twee ensembles, waarvan er een van tevoren geformeerd kan zijn.
Iedere middag Tsjechische orkestwerken voor groot symfonie-orkest:
Smetana, Ouverture Hubička (de Kus)
Bruch, Romance voor altviool en orkest (solist: Zbyněk Paďourek)
Beethoven, Tripelconcert voor viool, cello, piano en orkest, 1e deel (solisten: Pavel Hůla, Václav Bernášek en Arnošt Střížek)
Dvořák, 8e symfonie in G groot
Suk, V nový život (Naar een nieuw leven, toegift)
Intensieve coaching door negen ervaren docenten (Martina Bernášková, Petr Bernášek, Václav Bernášek, Martina Hajková, Dirkjan Horringa, Pavel Hůla, Kateřina Klusoňová, Zbyněk Paďourek en Arnošt Střížek)
Groot afsluitend concert in de manege van kasteel Bechyně; extra concerten door docenten en deelnemers

3. Weense Barok in 415 Hz: Fux, Caldara en Tůma - 12 - 22 augustus
Voor: zangers (solisten en zeer ervaren koorzangers), instrumentalisten (barokstrijkers, traverso, barokhobo en -fagot, baroktrompet en -trombone, clavecimbel/orgel, theorbe). Uitsluitend 'oude' instrumenten; stemtoon 415 Hz
Iedere ochtend werken in kleine bezettingen, zowel vocaal/instrumentaal gemengd als apart, met intensieve coaching. Centraal staat de muziek van de Weense componisten Fux, Caldara en Tůma
Iedere middag werken aan grotere werken van dezelfde componisten. Deelnemers zingen de solopartijen en de koren
Docenten: Dirkjan Horringa (zangers), Joanna Huszcza (orkest), Marco Vitale (basso continuo) e.a.
Groot afsluitend concert in barokke prachtkerk; extra concerten door docenten en deelnemers

4. 100 % Kamermuziek met Pavel Hůla (nieuw!) - 13 - 22 augustus
Voor: strijkers, blazers en pianisten; ook voor bestaande kamermuziek-ensembles
Iedere ochtend en middag kamermuziek: iedereen wordt ingedeeld in twee ensembles, waarvan er een van tevoren geformeerd kan zijn. Een deel van de lessen in masterclass-vorm. Ruime mogelijkheid om 's avonds extra te musiceren of te studeren
Intensieve coaching door een team rond Pavel Hůla, primarius van het Kocián kwartet. Afhankelijk van het aantal aanmeldingen wordt het team uitgebreid met ervaren Tsjechische kamermuziekspecialisten
Afsluitend kamermuziekconcert in het Dvořák-museum in Vysoká; extra concerten door docenten en deelnemers in de concertzaal van het klooster in Bechyně